Artstetten - zamek rodzinny Hohenbergów

Zamek Artstetten oddalony jest o około 16km od Melk. Obiekt wraz z zachowanymi i ciągle pielęgnowanymi pamiątkami jest żywą historią rodziny Hohenbergów. To właśnie tu został pochowany arcyksiąże Franciszek Ferdynand d’Este po zamachu w Sarajewie w 1914r, który był jedną z przyczyn wybuchu pierwszej wojny światowej. Może przytoczę odrobinę historii, która żyje w tym zamku. Historii, na której bieg miała wpływ nazwijmy to samowolka arcyksięcia, który to dość niespodziewanie stał się następcą tronu Austro-Węgier i Czech po śmierci jego ojca. Zazwyczaj następcy tronu nie mogą robić tego, co im się żywnie podoba, Franciszek Ferdynand jednak wielokrotnie udowadniał cesarzowi, że ma swój rozum i nic sobie nie robi z rozkazów cesarskiego pałacu. Doskonałym przykładem samowoli, przez którą cesarz aż do śmierci zgrzytał zębami, był wybór żony. Co prawda Zofia von Chotek należała do czeskiej arystokracji, a jej ród miał korzenie sięgające XIII wieku, jednak oczekiwano, że następca tronu pojmie za żonę córkę króla lub księcia, ale na pewno nie hrabiankę. Nic dziwnego, że młodzi pilnie strzegli sekretu swej miłości. Skandal wybuchł, w 1898 roku, w czasie, kiedy Zofia była damą dworu u arcyksiężnej Izabeli.

Izabela widziała  tylko jeden jedyny możliwy powód częstych wizyt następcy tronu: Franciszek Ferdynand zainteresował się jedną z jej córek. Pewnego razu znalazła medalion następcy tronu, i, wiedziona ciekawością, odkryła w środku podobiznę najzwyklejszej damy dworu, Zofii. Na cesarskim dworze wybuchło prawdziwe piekło: arcyksiężna natychmiast oddaliła Zofię, a cesarz zagroził, że jeżeli młodzi myślą na poważnie o swoim związku, pozbawi ich dzieci prawa do tronu. Franciszek Ferdynand się zgodził. Zdziwiony cesarz dał mu rok na rozważenie sprawy, jednak ten zdania nie zmienił. W 1900 roku doszło do ślubu w północnych Czechach na zamku w Zakupach, w którym jako jedyna przedstawicielka cesarskiej rodziny wzięła udział macocha Ferdynanda i jej córki. Po latach intryg i zmagań Ferdynand, Zofia i trójka ich dzieci mogli wreszcie cieszyć się życiem w kilku swych siedzibach, zwłaszcza na zamku Konopiszte który po przebudowie stał się jednym z najelegantszych i najnowocześniejszych zamków ówczesnej monarchii. Z czasem cesarz złagodniał i nadał Zofii Chotek tytuł księżnej, nie wystarczyło to jednak, by uzyskała równe prawa. Dwór cesarski otwarcie ją ignorował, w sytuacjach publicznych nigdy nie mogła zasiadać obok swego męża i nie towarzyszyła mu nawet w jego podróżach zagranicznych.  Ironią losu, pierwsza oficjalna podróż, w którą mogli wspólnie wyruszyć, okazała się właśnie ową nieszczęsną wyprawą do Sarajewa w 1914 roku, którą zakończył zamach 28 czerwca. Nie byli sobie równi nawet na pogrzebie w Wiedniu: na trumnie Zofii nie położono insygniów księżnej, a jedynie jej wachlarz i rękawiczki, a więc atrybuty damy dworu, i postawiono ją niżej niż trumnę jej męża. Zostali pochowani w rodzinnym grobowcu na austriackim zamku Artstetten. Wszystkie pomieszczenia zamku opowiadają historię i przedstawiają pasję rodziny Hohenbergów. 

Oczywiście są one na bieżąco uzupełniane i pielęgnowane przez żyjące dwie prawnuczki Arcyksięcia starszą Anitę i młodszą Zofię. Szczególnie przez Anitę, ponieważ to w jej władaniu znajduje się posiadłość. Bogactwo pamiątek i eksponatów oraz bogata historia skłania do odwiedzenia tego uroczego zamku. Dodatkowo warto przespacerować się po ogrodzie znajdującym się na zewnątrz. 

W zamku znajduje się oczywiście kafejka serwująca bardzo dobrą kawę. Przed wejściem do wnętrz obiektu, kupując bilet wstępu trzeba poprosić panią w sklepiku z pamiątkami o materiał przygotowany w języku polskim opisujący wszystkie pomieszczenia oraz historię zamku. Zdecydowanie ułatwi to zwiedzanie.

Na koniec pani daje klucze do krypty rodzinnej. Wchodzimy do niej otwierając starą, skrzypiącą bramę. Jak na strasznym filmie. Zwiedzając kryptę kończy się "jogging" po zamku. Kto ma czas to wędruje do ogrodów. Zamek Artstetten bez obawy mogę polecić każdemu. Nie ma tu wprawdzie pięknie zdobionych komnat, ale jest wiele pamiątek i kawał historii zahaczającej również o Polskę.

Zapraszam na spacer po zamku. WEJDŹ.