Giza – piramidy i sfinks w Egipcie

Giza była dawnym miastem w starożytnym Egipcie, leżącym na lewym brzegu Nilu, około 20 km od Kairu. Obecnie jest to trzecie co do wielkości miasto w Egipcie (ok. 2,5 miliona mieszkańców) i wchodzi w skład aglomeracji Kairu. Giza słynie oczywiście z najbardziej imponujących budowli starożytności, powstałych na tym terenie w większości w XXV w. p.n.e. Słynne piramidy (bo o nich mowa) oddalone są o ok. 8 km od centrum starożytnej Gizy. Kompleks piramid oraz pozostałości państwa były atrakcją turystyczną już w starożytności, kiedy niektóre z budowli liczyły 2000 lat.

Zespół w Gizie to dwie największe piramidy zbudowane w starożytności oraz piramida Mykerinosa. Wszystkie mają kształt ostrosłupa na podstawie kwadratu. Największą z nich jest piramida Cheopsa - w starożytności "Horyzont Cheopsa" - jeden z siedmiu cudów świata. Ma podstawę o boku 230 m i wysokość 147 m. Piramida Chefrena, jest wysoka na 137 m, piramida Mykerinosa ma tylko 65 metrów wysokości. Wokół tych piramid pobudowano szereg mniejszych, przeznaczonych na grobowce królowych i dostojników państwowych. Piramida Chefrena wyróżnia się ustawioną obok niej, przy dolnej świątyni grobowej, monumentalną rzeźbą Sfinksa. Został on wyrzeźbiony w olbrzymim bloku skalnym. Sfinks ma ciało lwa i głowę faraona, osłoniętą szeroką chustą - nemes. Posąg ma długość 57 m i wysokość 20 m. Jest to pierwsza, monumentalna rzeźba w sztuce egipskiej. Późniejsze świątynie były zdobione potężnymi posągami władców, ustawianymi najczęściej po obu stronach wejścia. W 1979 kompleks budowli w Gizie został wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.